مازندران – آرینا خبر – رامین حسن زاده – افزایش خودکشی و افزایش سختی های زندگی در میان رزیدنتها و دستیاران آموزش تخصص پزشکی نه تنها یک فاجعه فردی و خانوادگی است، بلکه نشانهای آشکار از بحران عمیقی است که در ساختار و نظام آموزشی و سلامت کشور وجود دارد و آن را تهدید میکند.
رامین حسن زاده - فعال رسانه ای و مدیر مسئول آرینا خبر
پایگاه خبری و اطلاع رسانی ایرانیان
سوالات متعددی در خصوص شرایط: آموزشی، کاری و زندگی رزیدنتها و دستیاران آموزش تخصص پزشکی مطرح می باشد:
- رزیدنتها و دستیاران آموزش تخصص پزشکی از چه چالشهایی رنج میبرند؟
- افزایش آمار خودکشی در میان پزشکان جوان و رزیدنتها و دستیاران پزشکی آیا مقدمه ای برای فروپاشی نظام سلامت کشور است؟
- چه حقایق و روایت های از دشواری های زندگی پزشکان جوان و رزیدنتها و دستیاران پزشکی وجود دارد؟
- چرا گفته می شود که دومینوی خودکشی و مرگ سریالی دستیاران و رزیدنت های آموزش تخصصی پزشکی در میان پزشکان جوان غیر سهمیه ای که حمایت کننده ای ندارند دیده می شود و آنان در معرض خطر بیشتری هستند؟
- چرا در بیمارستان ها و دانشگاه های علوم پزشکی کشور - ظلم و ستم، تحقیر و بی احترامی های شایع، مرسوم، رایج و جاافتاده ای از طرف برخی از کارمندان اداری، اساتید و دانشجویان ارشد نسبت به دستیاران و رزیدنت ها پزشکی وجود دارد.
- در غیاب اساتید دانشگاه های علوم پزشکی، چه تحقیرها و بی احترامی های رایج و شایع و سختگیری های غیر منصافانه ای از طرف دانشجویان سال های بالاتر نسبت به رزیدنتها و دستیاران پزشکی سال های پایین تر وجود دارد؟
- خودکشی سریالی رزیدنتها و دستیاران پزشکی آیا پایانی تلخ برای قشر نخبه ایرانی و رنج خاموش و فریاد بی صدای آنان است؟
- چرا پزشکان جوان و رزیدنتها و دستیاران پزشکی نسبت به آینده زندگی خود نا امید هستند؟
آمارهای منتشرشده و نگران کننده در فضای مجازی و اینترنتی نشان می دهد که برخی از پزشکان جوان و رزیدنتها و دستیاران آموزش تخصص پزشکی به علل مشکلات متعدد و سختی ها و بی توجه ها رایج در بیمارستان ها و دانشگاه های علوم پزشکی و ساختار نظام سلامت کشور به زندگی خود پایان می دهند.
خودکشی در میان دستیاران و رزیدنت های آموزش تخصصی پزشکی و پزشکان جوان کشور اغلب یک تصمیم ناگهانی نیست بلکه نتیجه فرایندی بلندمدت شامل فرسودگی شغلی، افسردگی و فشارهای متعدد روانی و بی پناهی است که آنان را به خودکشی سوق می دهد.
آنچه آمارهای منتشرشده در فضای مجازی و اینترنتی را بیش از پیش نگرانکننده میکند، سهم بالای خودکشی در میان پزشکان: نجیب، مودب و با شخصیت جوان و دستیاران و رزیدنتهای غیرسهیمه آموزش پزشکی است که پشتیبانی ندارند.
گروهی که نه تنها با فشارهای رایج دوره دستیاری پزشکی دست وپنجه نرم میکنند، بلکه با چالشهای مضاعف ناشی از: ناامیدی شغلی، فشارهای اقتصادی و مالی و عدم حمایتهای ساختاری روبهرو هستند و به جای آموزش و پژوهش علمی باید به جای پزشکان استخدامی و اساتید خود شبانه روز فعالیت مداوم و مستمر داشته باشند.
بحران خودکشی در جامعه پزشکی در سال های اخیر در میان دستیاران و رزیدنتهای پزشکی، محصوصا بدون سهمیه ها که پشتیانی ندارند و احساس بی پناهی می کنند ابعاد تازهای پیدا کرده است که نشان از ساختار غلط در وزارت بهداشت و اموزش پزشکی و همچنین نظام سلامت کشور دارد.
کارشناسان و مسئولان حوزه سلامت، عوامل متعددی را برای پدیده تلخ خودکشی پزشکان جوان برمیشمارند:
فشار کاری طاقتفرسا و دستمزد ناچیز
فشار کار بالا و عدم تناسب دستمزد دریافتی با حجم فعالیت کاری از اصلیترین دلایلی است که یک دستیار یا رزیدنت پزشکی با این دریافتی قادر به تأمین هزینههای زندگی خود مخصوصا در کلانشهرها نیست.
دستیاران و رزیدنتهای پزشکی غیرسهیمه اغلب فاقد حمایتهای اداری، رفاهی و بورسهای تحصیلی هستند.
آنها فشار اقتصادی و مالی بهمراتب شدیدتری برای گذارن زندگی خود احساس میکنند.
ناامیدی از آینده شغلی
ناامیدی نسبت به آینده شغلی مناسب، یکی از مهمترین عواملی است که دستیاران و رزیدنتها پزشکی را نگران کرده و آنان را به سمت افسردگی سوق میدهد.
این ناامیدی برای دستیاران و رزیدنت های غیرسهیمه ای که مسیر روشنی برای اشتغال و تثبیت جایگاه حرفهای خود نمیبینند، عمیقتر است.
ساعات طولانی و تحقیرهای علمی
رزیدنتها و دستیاران پزشکی با ساعات کاری طولانی و ترس از خطا و تحقیر توسط اساتید و دانشجویان دستیاری سالبالاییها رشته تحصیلی و کاری خود روبهرو هستند.
کارشناسان اقدام به خودکشی در میان دستیاران و رزیدنتهای پزشکی را نتیجه فرایندی بلندمدت شامل فرسودگی شغلی، افسردگی و فشارهای روانی می دانند که تصمیم گیری ناگهانی نیست و ضربه نهایی که دستیاران و رزیدنت ها پزشکی را به مرز اقدام به خودکشی میرساند معمولاً بازخواست یا تنبیه غیرمنتظره و بی احترامی از سوی افرادی است که انتظار حمایت و دوستی از آنان را دارند.
طرح اجباری و ابهامات تعهدات
اغلب دستیاران غیرسهیمه ای که پشتیبان اداری و سیاسی ندارند پس از فراغت از تحصیل، موظف به گذراندن طرح اجباری وزارت بهداشت در مناطق محروم و دور افتاده هستند.
این تعهد، همراه با ابهامات مربوط به مدتزمان، محل خدمت و حقوق دریافتی، بار روانی سنگینی بر دوش این قشر وارد میکند.
پنهانکاری در آمار و عدم حمایت روانی
به نظر می رسد که در خصوص علل و همچنین اعلام آمار دقیق خودکشیهای دستیاران و رزیدنت ها پزشکی پنهانکاری از سوی وزارت بهداشت وجود دارد.
پنهانکاری و غیر شفاف بودن وزارت بهداشت در اعلام آمار دقیق خودکشیهای دستیاران و رزیدنت ها پزشکی و علل انجام آن، مشکلات موجود در این حوزه آموزش علمی و کاری را پیچیده تر و حادتر می کند که یا آمارهای خودکشی ها و علل آن را محرمانه میکنند یا سریع تکذیب میکنند.
همچنین نبود مراکز مشاوره امن و محرمانه برای پزشکان جوان که حافظ اسرار آنان باشد، مانعی جدی در مسیر دریافت کمکهای رواندرمانی برای این قشر جوان می باشد.
هشدار برای آینده نظام سلامت
تداوم و افزایش خودکشی در میان دستیاران و رزیدنت های پزشکی می تواند هشداری برای فروپاشی نظام سلامت کشور در آینده ای نه چندان دور دانسته شود.
با توجه به موج گسترده مهاجرت کادر درمان پزشکی و پرستاری، بیتوجهی به بحران خودکشی دستیاران و رزیدنت های پزشکی غیرسهیمه ای، نظام سلامت کشور را با چالشی جبرانناپذیر روبهرو خواهد کرد.
آرینا خبر این مشکلات اجتماعی موجود در بین پزشکان جوان و دستیاران و رزیدنت های تخصص آموزش پزشکی را به عنوان یک مسئولیت اجتماعی مطرح میکند و آماده می باشد تا پاسخ رسمی مراکز اداری و اساتید را نیز منعکس نماید.
و از مسئولان ذیربط اداری میخواهد تا با جلوگیری از وقوع فجایع بیشتر و شفافسازی آمار و علل ها خودکشی های پزشکان جوان، اصلاح ساختارها برای حمایت های بهتر از آنان، افزایش حقوق و دستمزد، ایجاد مراکز حمایت و مشاوره امن، فراهم نمودن زمینه احترام و داشتن رفاه بیشتر، داشتن زمان مطالعه، تحقیق و پژوهش بیشتر - بهتر و بیش از گذشته در خدمت به دستیاران و رزیدنت های تخصص آموزش پزشکی بوده و تصویر زیبا و آرام در ذهن و فکر پزشکان جوان برای آینده ای خوب در زندگی آنان ایجاد نماید.
